Dziś jest Piątek, 22 września 2017 r. Imieniny obchodzą : Emmeron, Joachim, Tomasz
DZIAŁDOWO

GASTRONOMIA

USŁUGI

MEDYCYNA

HANDEL

EDUKACJA

FINANSE

UROCZYSTOŚCI

MOTORYZACJA

EKOLOGIA

Historia miasta

24-10-2010
Fot. Prawa miejskie i nazwę Soldov Działdowo uzyskało 14 sierpnia 1344 roku. (Fot. MO)

Na terenach dzisiejszego Działdowa w od X do XIV wieku zamieszkiwało jedno z plemion pruskich - Sasinowie. Obszar przez nich zajmowany zwano ziemią sasińską, która stanowiła część Puszczy Galindzkiej.

W latach 1303 - 1306 Zakon Krzyżacki przejął ziemno-drewniane grodziszcze Sasinów leżące nad rzeką Nidą w okolicy Działdowa oraz osadził w nim swoją załogę i założył tu swoją strażnicę graniczną.Od 1340 roku Zakonnicy w ciągu kilku lat zbudowali pierwszą część zamku warownego (wapno sprowadzali aż z Gotlandii)- tzw. Duży Dom. U stóp zamku powstała osada rzemieślnicza, która 13 sierpnia 1344 roku otrzymała z rąk wielkiego mistrza Zakonu Krzyżackiego Ludolfa Königa prawa miejskie oraz nazwę SOLDOV. Komtur ostródzki Günter von Hohenstein nadał miastu herb przedstawiający patronkę miasta - św. Katarzynę. W 1391 roku miasto zostało ufortyfikowane poprzez otoczenie go murami obronnymi. Wtedy wykształciły się dwie samodzielne jednostki administracyjno-gospodarcze: zamek z podzamczem i miasto. Strategiczne położenia miasta na pograniczu krzyżacko-polskim było przyczyną licznych walk, w czasie których Działdowo było wielokrotnie zdobywane przez wojska polskie, litewskie i krzyżackie (m.in. przez wojska króla Polski Władysława Jagiełły przed bitwą grunwaldzką ). Od 1480 roku mieszkańcy Działdowa mogli korzystać z jeziora (zwanego Zalewem Kisińskim) za sprawą budowy grobli na rzece Nidzie.

 

Kilkadziesiąt lat później (1525 roku) powstały Prusy Książecę w granicach których znalazło się miasto Działdowo (jako lenno króla polskiego). Dzięki otwarciu granicy, działdowscy kupcy i rzemieślnicy uzyskali możliwość handlu z Mazowszem, a miasto znalazło się na ważnym szlaku handlowym z Warszawy do Gdańska i Królewca. W czasie "potopu szwedzkiego" w 1655 roku na zamku działdowskim przez kilka miesięcy przebywał król szwedzki Karol X Gustaw, który tutaj przyjmował poselstwa rosyjskie, siedmiogrodzkie i tureckie.

 

W XVIII wieku miasto znalazło się w granicach Królestwa Pruskiego (od 1701 roku) i przeżywało okres rozkwitu. Głównym czynnikiem rozwoju miasta było położenie Działdowa przy trakcie handlowym z Warszawy do Królewca, Gdańska i Elbląga oraz do Lidzbarka Warmińskiego i Olsztyna. Ciekawostką z tamtego okresu był rodzaj pobieranych od mieszkańców podatków od "luksusu"- płacić trzeba było gdy nosiło się suknię zdobioną złotem (2 talary rocznie), perukę francuską (25% jej ceny) oraz perukę krajową (6% ceny). Płacono także za używanie karety, pończoch, pantofli czy kapeluszy oraz spożywania czekolady lub kawy. W połowie XVIII wieku pod miastem, przy drodze do Księżego Dworu odbywały się największe w Królestwie Pruskim jarmarki bydlęce, na które spędzano woły podolskie oraz jarmarki końskie. Pod koniec tego stulecia (11 lipca 1794 roku) wybuchł w mieście wielki pożar - prawie całe Działdowo zostało spalone. Z pożaru ocalało zaledwie kilkanaście domów i kamieniczek, zamek z podgrodziem, Brama Polska oraz przedmieścia Wola, Rybaki i Kolonia. W latach 1806-1807 w Działdowie stacjonowały wojska napoleońskie (opuszczając miasto zabrały ze sobą metalową szafę z dokumentami zgromadzonymi na zamku w ciagu wieków).

 

Od 18 stycznia 1871 roku Działdowo znalazło się w granicach Rzeszy Niemieckiej. W latach 1910-1912 wybudowano w mieście kanalizację i wodociągi. Podczas pierwszej wojny światowej Działdowo wielokrotnie było przedmiotem walk pomiędzy wojskami rosyjskimi i niemieckimi a na przestrzeni kwietnia-czerwca 1915 roku miasto było wielokrotnie bombardowane przez samoloty rosyjskie (w wyniku czego zniszczono m.in. dworzec kolejowy). Po wojnie, w wyniku decyzji konferencji wersalskiej, Działdowo zostało przyznane państwu polskiemu. Miasto wraz z okolicznymi wsiami znalazło się w granicach II Rzeczpospolitej bez plebiscytu co stanowiło jedyny taki przypadek. Uzasadniono to tym, że na terenie Działdowa znajdował się węzeł kolejowy, który zapewniał Polsce jedyny dostęp do morza.W okresie międzywojennym Działdowo było ważnym ośrodkiem akcji polskiej na Mazurach, znanym z działalności m.in. J. Biedrawy i E. Sukartowej-Biedrawiny.

 

Po wybuchu II wojny światowej Działdowo stało się miejscem, które przeszło do dziejów martyrologii narodu polskiego. W dawnych polskich koszarach wojskowych jesienią 1939 roku Niemcy założyli obóz przejściowy, w ramach którego istniał oddział dla więźniów politycznych . Od maja 1940r. przekształcony został w wychowawczy obóz pracy. Obóz pełnił także funkcję obozu zagłady, a egzekucji hitlerowcy dokonywali w Działdowie (na cmentarzu żydowskim) oraz w okolicach miasta (wieś Komorniki, lasy pod Białutami i Burszem). W obozie ginęli przedstawiciele polskiej inteligencji - m.in. polscy oficerowie i księża (arcybiskup Julian Nowowiejski i biskup Leon Wetmański).

 

W nocy z 17 na 18 stycznia 1945 roku do Działdowa wkroczył 29 Korpus Pancerny wchodzący w skład 48 Armii Polowej wojsk radzieckich. Działdowo ponownie znalazło się w granicach Polski. Już w styczniu przystąpiono do uruchamiania zakładów obsługujących infrastrukturę miejską, uruchomiono gazownię i wodociągi. Wodociągi miejskie miały trzy studnie artezyjskie oraz wieżę ciśnień, mogących zgromnadzić 150 m3 wody. Gazownia miała jeden piec do produkcji gazu. W latach 1968 -1974 wybudowano w mieście nowy szpital a w 1973 podłączono Działdowo do sieci gazu ziemnego. 28 marca 1996 roku Rada Miasta przyjęła symbole miasta - herb, flagę, pieczęć i hejnał.

Wykryto, że Twoja przeglądarka usunęła niektóre elementy strony, co ingeruje w formę portalu i może skutkować ograniczeniem wyświetlania pewnych treści. Aby skorzystać ze wszystkich funkcjonalności portalu, wyłącz dodatki blokujące (typu Adblock, Flashblock, Ad Muncher itp.).